Նոյեմբերի 24_28

Եղանակ, եղանակաստեղծ տարրեր։ Օդի ջերմաստիճանի չափումը և ընթացքը։ Ջերմության անհավասարաչափ բաշխումը Երկրի վրա։

Դասի հղումը

Պատասխանել հարցերին’

1.Ի՞նչ է եղանակը։ Եղանակը — ամենակարևոր իրն է կլիմաի համար։ Այն կկառավարում է տաքությունը, քամին և այլն։

2.Ինչպե՞ս է տաքանում մթնոլորտը։ Մթնոլորտը տաքանում է միայն արևի շնորհիվ, որովհետև այն այնքան տաք է, որ անցնում է ամբողջ արևի սիստեմով։

3.Ո՞րն է ջերմության անհավասարաչափ բաշխման հիմնական պատճառները Երկրի վրա։ Հիմնականում ամպերը, որովհետև նրանք փակում էն արևը և չեն թողնում նրան անցնել։

4.Ի՞նչ են հավասարաջերմերը (իզոթերմերը): Հավասարաջերմերը այն գծերն են, որտեղ ջերմաստիճանը միշտ նույնն է:

ԱՐՔԱՅԱԿԱՆ ՃԱՆՀԱՊԱՐԻ ՈՒՍՈՒՄՆԱՍԻՐՈՒՄ

1.Կապադովկիա – Անկյուրիա

2.Արմինամ – մաժաք, Կոմենա ոսկե, Ուռհա, Նիսիբիս

3.Կիլիկիա – Կարքեմիշ

4.Ասորեստան – Արբելա

Արքայական ճանապարհը անցնում է հյուսիս Արևմուտքից մինչև հարավ արևելք:

Առաջադրանք 7-րդ դասարան ,նոյեմբեր 27ից-դեկտեմբերի 5-ը

Թևավոր խոսք – «The pen is mightier than the sword» — Էդվարդ Բուլվոր-Լիտոն/անգլիացի գրող/

Թարգմանություն․ «Գրիչն ավելի զորեղ է, քան սուրը»
Պատմություն․ 19-րդ դ. պաստառ և բեմական արտահայտություն։
Նշանակություն․ Խաղաղ խոսքը, գաղափարները երբեմն ավելի ուժեղ են, քան բռնությունը։

Առաջադրանք 1

Երվանդական Հայաստանի սոցիալտնտեսական և մշակութային կյանքը /դասագիրք/սովորել դասը /էջ 64-65/

Բառարանի հասկացությունները կարդալ և գրել /64 էջ/

Առաջադրանք 2 

Սովորել դասը – Սոցիալական կարգը /էջ 66-69/

Ինչո՞ւ է դա կարևոր այսօր /Ծանոթացիր/
Երվանդական Հայաստանը գտնվում էր տարբեր քաղաքակրթությունների
և առևտրային ճանապարհների խաչմերուկում։ Շարունակական շփումների
պայմաններում այն կարողացավ թե՛ պահպանել իր ինքնատիպությունը և թե՛
վերածվել շեշտված համադրական բնույթ ունեցող քաղաքակրթության։ Հա­մադրականությունը դարձավ հայկական քաղաքակրթության առանձնահատկություններից մեկը և կարևորվում է նաև մեր օրերում։

Հետաքրիր է իմանալ- Խոզի պատերազմ/կարդա և ծանոթացիր/

Задание

5. Перепишите. Задайте вопросы к выделенным словам. Определите
   падеж. Именительный
   Вкус (что?) проявляется в различных сторонах нашей жизни. 2. Мода (что?)– явление очень капризное, изменчивое. 3. Однажды принц (кто?) совершал прогулку. 4. Дизайнеры и модельеры (кто?) диктуют моду. 5. 
   Стиль (что?) выражается в одежде, обуви, мебели, домашней обстановке, архитектуре.
6. Допишите окончания.
   1. Каждый должен сам выбирать фасон и тон костюма 2. Нужно следить за
   модой 3. Не стоит гнаться за любым новым фасоном 4. Говорят, что о вкусе не
   спорят. 5. Вкусы у людей различны: одни больше всего любят стихи, другие –
   прозу, одному больше нравится весна, другому – лето . 6. Новые условия жизни диктовали и новые формы костюмов . 7. Краски и фантазия природы
   нам диктуют моду день за днём!
7. Прочитайте текст. Выделите новую информацию.
   
   История моды, или история возникновения одежды, подобна зеркалу, в
   котором отразилась вся история цивилизации. Много лет тому назад люди
   открыли для себя одежду, как средство защиты от неблагоприятных
   воздействий природы. Древние люди использовали практически любые
   средства, которые им попадались под руку, они сшивали, связывали листья
   и солому, шкуры животных, использовали тростник. Также изготавливали
   головные уборы из природных материалов: из оболочки кокоса, тыквы, панциря черепахи.

Սուրբ Թարգմանչաց տոն

Սուրբ Թարգմանչաց տոն (ամբողջական անվանումը՝ Սրբոց թարգմանչաց վարդապետացն մերոց), հայ ժողովրդի ազգային-եկեղեցական տոներից է, նշվում է Սուրբ Խաչի տոնի չորրորդ կիրակիին հաջորդող շաբաթ օրը։ Խորհրդանշում է հայոց գրերի գյուտը, Աստվածաշնչի հայերեն առաջին թարգմանությունը, թարգմանչաց շարժումն ու հայ դպրության սկիզբը։ Հայ առաքելական եկեղեցին «Սրբոց թարգմանչաց վարդապետացն մերոց» անվան ներքո տոնում է վեց թարգմանիչների՝ Մեսրոպ Մաշտոցի, նրա ավագ ու կրտսեր աշակերտների՝ Եղիշեի, Մովսես Խորենացու, Դավիթ Անհաղթի, ինչպես նաև Գրիգոր Նարեկացու և Ներսես Շնորհալու հիշատակը։

Իներցիայի երևույթը

Դիտումները և փորձերը ցույց են տալիս, որ մարմնի արագությունը հենց այնպես, առանց պատճառի չի փոփոխվում:

Եթե մարմինը գտնվում է դադարի վիճակում, ապա այն կշարժվի, եթե նրա վրա ազդենք:

Օրինակ, դադարի վիճակում գտնվող սեղանը կշարժվի, եթե այն քաշենք կամ հրենք: Առօրյա դիտումները ցույց են տալիս նաև, որ եթե շարժվող մարմնի վրա չազդենք, ապա այն վաղ թե ուշ կկանգնի: Օրինակ՝ շարժիչն անջատելուց հետո ավտոմեքենան, անցնելով որոշ ճանապարհ, կանգ է առնում: Սակայն այս դեպքում ևս կա ազդեցություն՝ օդի և ճանապարհի ազդեցությունը, որքան քիչ է այդ ազդեցությունը, այնքան երկար ժամանակ մարմինը կպահպանի իր արագությունը: Եթե պատկերացնենք մի իրավիճակ, որ այդ ավտոմեքենայի վրա ազդեցություն չլինի, ապա ավտոմեքենան կպահպանի իր արագությունը  (կշարժվի ուղիղ գծով և հավասարաչափ):

Այլ մարմինների ազդեցության բացակայությամբ մարմնի դադարի կամ ուղղագիծ շարժման վիճակը պահպանելու երևույթը կոչվում է իներցիա:

Իներցիա լատինական բառ է և նշանակում է անշարժություն, անգործություն:

Այլ մարմինների ազդեցության բացակայության դեպքում մարմնի` իր արագությունը հաստատուն պահելու հատկությունը կոչվում է իներտություն, իսկ նրա շարժումը` շարժում իներցիայով:

Իներցիայի երևույթին ականատես ենք լինում բոլոր այն դեպքերում, երբ փորձում ենք շարժման մեջ դնել որևէ մարմին, կանգնեցնել շարժվող մարմինը, փոխել մարմնի արագության մեծությունը կամ ուղղությունը:

Փորձ 1: Կարտոֆիլ-դանակ

Փորձ 2: Բաժակ, ափսե, օղակ, ձու

ø;

Փորձ 3: Փայտե չորսուներ

Առաջադրանքներ

1. Երբ նավակը կտրուկ սկսում է շարժվել, ուղևորը՝
▫️ ետ է շարժվում
▫️ մնում է անշարժ
▫️ դեպի առաջ է շարժվում

---

2. Գնացքը կտրուկ մեծացրեց արագությունը։ Ի՞նչ կլինի ուղևորների հետ։
▫️ թեքվում են ձախ
▫️ թեքվում են աջ
▫️ թեքվում են առաջ
▫️ թեքվում են ետ

---

3. Կարո՞ղ է մարմնի արագությունը մեծանալ, եթե նրա վրա այլ մարմիններ չեն ազդում։
▫️ Չի կարող
▫️ Կարող է
▫️ Հնարավոր է, բայց ոչ բոլոր մարմինների դեպքում

---

4. Չմուշկներով սահելիս, երբ մարդու ոտքը դեմ է առնում եզրաքարին, նա՝
▫️ ետ է շարժվում
▫️ շարժվում է առաջ
▫️ մնում է անշարժ

---

5. Մոտորանավակի ուղևորն անկախ իր կամքից թեքվեց դեպի առաջ։
Ի՞նչ տեղի ունեցավ։
▫️ մոտորանավակը մեծացրեց արագությունը
▫️ մոտորանավակը նվազեցրեց արագությունը
▫️ կատարեց աջ շրջադարձ
▫️ կատարեց ձախ շրջադարձ

---

6. Որո՞նք են իներցիայի օրինակներ առօրյայում։
(Կարելի է նշել մի քանի տարբերակ)
☑️ Ինքնաթիռի թռիչքի և վայրէջքի ժամանակ ուղևորներին խնդրում են կապել ամրագոտիները։
☑️ Երբ ավտոբուսը կտրուկ է սկսում շարժվել, մարդիկ անկախ իրենց կամքից ետ են շարժվում։
☑️ Աստիճանով վեր բարձրանալն ավելի դժվար է, քան իջնելը։

---

7. Երբ երեխաները վարում են սքեյթբորդ, դիտվող երևույթն է՝
▫️ իներցիա
▫️ դիֆուզիա
▫️ դադար

---

8. Ի՞նչ կլինի, եթե սայլակի վրա դրված խորանարդիկը հանկարծ քաշենք թելով։

▫️ կընկնի ետ
▫️ կընկնի ներքև
▫️ կմնա անշարժ

---

9. Սայլակը բլրակից գլորվելով կտրուկ արգելակեց։

Ի՞նչ տեղի կունենա դրա վրա դրված խորանարդիկների հետ։
▫️ մնացին տեղում
▫️ թափվեցին սայլակի վրա
▫️ դուրս ընկան սայլակից

---

10. Երկու ավտոմեքենաները շարժվում են նույն արագությամբ և ունեն նույն արգելակման ուժը, բայց երկրորդի զանգվածը ավելի մեծ է։
Ո՞ր մեքենան ավելի շուտ կկանգնի։
▫️ Առաջինը
▫️ Երկուսն էլ միաժամանակ
▫️ Երկրորդը

—Տանը պատրաստել «իներցիայի գլխարկ» ինչպես ցույց է տրված նկարում և տեսանյությում : Բլոգում տեղադրել տեսանյութ, որը ցուցադրում է պատրաստման ընթացքն ու աշխատանքի սկզբունքները:

Խնդիր 1: Ստորև նշված արագությունները դասավորել ըստ աճման կարգի՝ 300մ/վ, 20 դմ/վ, 3կմ/վ, 6000սմ/վ: V2= 20դմ/վ

V3=3 կմ/վ = փ.1000 մ/վ = 3000 մ/վ  = 30000 դմ/վ

V4= 600 սմ/վ 600դմ/մ

V2 < V4 < V1 < V3

Խնդիր 2: Որքա՞ն ճանապարհ կանցնի 5,4 կմ/ժ արագությամբ հավասարաչափ շարժվող զբոսաշրջիկը 25ր-ի ընթացքում:

Խնդիր 3: Ավտոմեքենան 0,5 ժամում շարժվել է 90կմ/ժ արագությամբ: Ի՞նչ արագությամբ պետք է շարժվի հեծանվորդը, որպեսզի ճանապարհի նույն տեղամասն անցնի 1,5 ժամում:

задание

Данные слова напишите во множественном числе, если это
возможно.

Дизайнер – дизайнеры , модельер – модельеры, кафе – , стиль – стили, пальто – , галстук – галстуки, платье – платья, сорочка – сорочки, вкус – вкусы, модель – модели, кепка – кепки, шляпа – шляпы.

Данные слова напишите в единственном числе, если это возможно.
Юбки – юбка, уроки – урок, брюки – , очки – , плащи – плащ, джинсы – , ученики – ученик, кости – кость, часы – , деревья – дерево, деньги – .

Допишите окончания.
Новый стиль, высокая мода, чёрные брюки, глубокая мысль, шерстяной костюм, тяжёлая сумка, красивая ткань, главный модельер, хорошый вкус, спортивная обувь.

Данные словосочетания напишите в единственном числе.
Древние города -древний город, новые модели -новая модель, модные фасоны -модный фасон, шерстяные пальто – шерстяное пальто, разные вкусы – разный вкус, модные детали – модная деталь, красивые шляпы – красивая шляпа, вечерние платья – вечерное платье.

Выделенные слова поставьте во множественном числе, внесите необходимые изменения.

Образец: Яркий луч солнца осветил комнату. Яркие лучи солнца осветили комнату.

1. По подиуму прошла модель в новом платье от Джанни Версаче. – По подиуму прошли модели в новом платье от Джанни Версаче.
2. Художник разработал новый фасон вечерних платьев. – Художник разработал новые фасоны вечерних платьев.
3. Вкус людей, как и идеал красоты, изменялся под влиянием условий жизни. – Вкусы людей, как и идеалы красоты, изменились под влиянием условий жизни.
4. Дизайнер приветливо встретил гостей и показал им свой новый проект. – Дизайнеры приветливо встретили гостей и показали им свой новый проект.
5. Осенний лист шуршал под ногами. – Осенние листья шуршали под ногами.

Հավասարաչափ շարժում

Հավասարաչափ շարժում կոչվում է այն շարժումը, որի ընթացքում մարմինը կամայական հավասար ժամանակամիջոցներում անցնում է հավասար ճանապարհներ:

Հավասարաչափ շարժման հիմնական բնութագիրը այդ շարժման արագությունն է:

Հավասարաչափ շարժման արագություն կոչվում է այն ֆիզիկական մեծությունը, որը հավասար է կամայական ժամանակամիջոցում մարմնի անցած S ճանապարհի և այդ t ժամանակամիջոցի հարաբերությանը՝ v=S/t

Միավորների ՄՀ-ում արագության միավորը 1 մ/վ է: Դա այն հավասարաչափ շարժման արագությունն է, որի դեպքում մարմինը 1 վ-ում անցնում է 1 մ ճանապարհ։

Գործնական առաջադրանք:

Կատարենք հետևյալ փորձը: Սայլակի վրա տեղադրենք կաթոցիկ, ինչպես ցույց է տրված նկարում: Կաթոցիկի գունավոր հեղուկի կաթիլները ընկնում են հավասար ժամանակամիջոցում և հետք թողնում հարթակին ամրացված թղթի վրա: Սայլակը շարժվում է հավասարաչափ:

Բլոգային առաջադրանք:

Խնդիր 1: Տրամվայը շարժվում է 36կմ/ժ արագությամբ: Այդ արագությունն արտահայտել մետր-վայրկյաններով:
36000:60=600

Խնդիր 2: Գայլը 20կմ ճանապարհն անցնում է 30ր-ում: Որքա՞ն է գայլի արագությունը: Այդ արագությունն արտահայտել կմ/ժ-ով:
40կմ/ժ

Խնդիր 3: Հետիոտնը 0,5 վայրկյանում 1 քայլ է կատարում: Յուրաքանչյուր քայլի երկարությունը 75սմ է: Ոչքա՞ն է նրա արագությունը:
150սմ/վ

Հոկտեմբերի 06_10

Դաս 2.1 Աշխարհագրական թաղանթ. կառուցվածքը, հատկանիշները

Դասի հղումը

Դիտել տեսանյութը

Պատասխանել հարցերին

1.Ի՞նչ է աշխարհագրական թաղանթը։
Աշխարհագետի ուսումնասիրման անմիջական օբյեկտը

2.Նշել աշխարհագրական թաղանթի ոլորտները։
մայրցամաքները, օվկիանոսները, օդային օվկիանոսը՝ մթնոլորտի ստորին ոլորտը

3.Ներկայացրեք ձեր բնակավայրում մեքենաների քանակի ավելացումն ինչպես կարող է ազդել աշխարհագրական թաղանթի տարբեր ոլորտների վրա։